استودیو راه‌کار نسخه ویدئویی ۲۲ گفت‌و‌گوی تخصصی پروژه «گزارش لندتک ایران ۱۴۰۴» را منتشر کرد

استودیو راه‌کار نسخه ویدئویی مجموعه گفت‌وگوهای تخصصی پروژه «گزارش لندتک ایران ۱۴۰۴» را منتشر کرد؛ مجموعه‌ای که با مصاحبه با شماری از مدیران، سیاست‌گذاران و فعالان صنعت لندتک، تصویری جامع از وضعیت، چالش‌ها و آینده این اکوسیستم ترسیم می‌کند. در «گزارش لندتک ایران ۱۴۰۴»، صنعت لندتک ایران از زوایای مختلفی بررسی شده است؛ از چالش‌های کنونی تا مسیرهای پیش‌روی آینده، و هر گفت‌وگو روایتی از بخشی از این اکوسیستم پرتحول را ارائه می‌دهد. این گفت‌وگوها در آذرماه ۱۴۰۴، پیش از شروع جنگ رمضان با هدایت مینا والی، مدیر تیم پژوهشی کارخانه نوآوری راه‌کار، در استودیو راه‌کار ضبط شده‌بودند.

مطالب این پروژه منبعی جامع و کامل برای پژوهشگران، فعالان اقتصادی، مدیران ارشد و تحلیلگران حوزه فناوری مالی است. علاقمندان می‌توانند نسخه کامل مجموعه گفت‌وگوهای اختصاصی را در کانال آپارات استودیو راه‌کار مشاهده کنند.

همچنین علاقمندان می‌توانند فایل pdf این گفت‌وگوها را که در قالب گزارش، در شماره ویژه پایان سال ۱۴۰۴ عصر تراکنش منتشر شده، از طریق لینک زیر دانلود و مطالعه کنند.

از وام سنتی تا اعتبار هدفمند دیجیتال

حامد قنادپور، مدیرعامل تارا، با اشاره به تمایز جدی میان «تسهیلات بانکی» و «نظام اعتباری»، بر این باور است که در صورت طراحی درست، می‌تواند به ارتقای رفاه و بهبود سبک زندگی منجر شود. از نگاه او، اعتباری که بر پایه رفتار مالی و نیاز واقعی مصرف‌کننده ارائه شود، نه‌تنها کارآمدتر از وام سنتی است، بلکه می‌تواند فضای رقابت سالم‌تری را در بازار رقم بزند و تأکید می‌کند که اعتبار در ذات خود ابزار توانمندسازی است، نه صرفاً یک محصول مالی.

قنادپور معتقد است اعتبار زمانی مؤثر است که هدفمند، شفاف و مبتنی بر بخش‌بندی دقیق بازار ارائه شود. به باور او، رقابت غیرارگانیک، رشد شتاب‌زده و قیمت تمام‌شده بالای پول می‌تواند مسیر صنعت را به سمت ریسک نکول بالا و شکل‌گیری تله بدهی سوق دهد.

او ضعف فرهنگ مالی، نگاه منفی جامعه به بدهکاری و ابهام‌های رگولاتوری را از مهم‌ترین موانع توسعه پایدار لندتک‌ها می‌داند و تأکید می‌کند که بدون اصلاح این بسترها، مدل‌های نوآورانه به بلوغ نمی‌رسند.

او آینده لندتک را در گرو داده‌محوری، ارتقای سواد مالی و طراحی مدل‌های کسب‌وکار پایدار می‌بیند. به باور قنادپور، گذار به جامعه اعتباری تنها زمانی محقق می‌شود که رفتار مالی دیجیتال به‌عنوان مبنای اعتبارسنجی پذیرفته شود و بازیگران صنعت بتوانند ارزش واقعی خلق کنند. او پیش‌بینی می‌کند با تقویت زیرساخت‌های داده و تطبیق بهتر رگولاتور، لندتک‌ها نقش مهم‌تری در توزیع عادلانه اعتبار ایفا خواهند کرد.

پاسخ هوشمند به عطش اعتبار در اقتصاد ایران

وحید صیامی، کارشناس صنعت بانکی، با نقد ساختار سنتی شبکه بانکی، لندتک را پاسخی عملی به تقاضای انباشته تسهیلات و ضعف تجربه کاربری در نظام مالی کشور می‌داند. به عقیده او، بسیاری از افراد واجد شرایط اعتبار، به دلیل ناکارآمدی فرآیندهای سنتی و نبود شاخص‌های دقیق رفتاری، سال‌ها از دسترسی به منابع مالی محروم مانده‌اند. او تأکید می‌کند که شمول مالی زمانی محقق می‌شود که ابزارهای دیجیتال جایگزین ضمانت‌های سنگین و پیچیدگی‌های اداری شوند.

صیامی بین «اعتماد» و «اطمینان» تفکیک قائل می‌شود و می‌گوید است توسعه پایدار صنعت بدون وجود چارچوب‌های حقوقی شفاف و زیرساخت‌های نهادی منسجم ممکن نیست. از نگاه او، نبود قانون جامع برای انتقال وجه الکترونیک و چیدمان نامناسب رگولاتوری، به‌صورت مستقیم رشد لندتک‌ها را محدود کرده است.

او همچنین نسبت به وابستگی بیش از حد برخی پلتفرم‌ها به منابع بانکی هشدار می‌دهد و تأکید می‌کند که این وابستگی در بلندمدت مانع استقلال اقتصادی مدل می‌شود. با وجود این چالش‌ها، صیامی آینده بازار را مثبت ارزیابی می‌کند و معتقد است رشد مؤسسات مالی غیربانکی و افزایش سهم BNPL در خرده‌فروشی، مسیر توسعه این صنعت را تقویت خواهد کرد.

او بر این باور است که با انطباق مدل‌های عملیاتی لندتک‌ها با استانداردهای بین‌المللی و ارتقای زیرساخت‌های حقوقی، می‌توان راه را برای گسترش اعتبار خرد و بهبود تجربه مالی مردم باز کرد. به‌زعم او، این گذار نه فقط یک ضرورت اقتصادی، بلکه یک تحول نهادی برای نظام مالی ایران است.

تنظیم‌گری در دوراهی نرخ بهره بالا و اعتبار هوشمند

ناصر حکیمی، معاون اسبق فناوری‌های نوین بانک مرکزی، با نگاهی رگولاتوری، لندتک را ظرفیتی جدی برای کاهش هزینه‌های عملیاتی بانک‌ها و بهبود ارزیابی ریسک می‌بیند، اما معتقد است مسیر فعلی صنعت پایدار نیست. او می‌گوید نبود مدل‌های شفاف گزارش‌دهی مالی و نرخ‌های بالای نکول، نگرانی سیاستگذار را افزایش داده و هزینه تأمین مالی را برای مشتریان خرد بالا برده است. در نظر او، این ضعف شفافیت و فقدان استانداردهای مشترک باعث شده تصویر دقیقی از کیفیت پرتفوی اعتباری لندتک‌ها در دسترس نباشد.

حکیمی هشدار می‌دهد که ادامه نرخ‌های بهره بالا می‌تواند به «تله بدهی» برای خانوارها منجر شود؛ وضعیتی که در آن مشتریان برای بازپرداخت بدهی‌های قبلی، به بدهی جدید وابسته می‌شوند. او این خطر را یک زنگ هشدار برای کل صنعت می‌داند و تأکید می‌کند که مدل نرخ‌گذاری فعلی نمی‌تواند در بلندمدت دوام بیاورد. او راه‌حل را در استانداردسازی حسابرسی فین‌تک‌ها، اشتراک‌گذاری داده‌های رفتاری و حرکت به سمت «مدل‌های داده‌محور با نرخ پایین» می‌بیند.

از نگاه حکیمی، آینده لندتک زمانی قابل اتکا خواهد بود که نظام مالی کشور به‌طور جدی به سمت بانکداری باز حرکت کند و رویکرد نظارتی از کنترل سخت‌گیرانه به سمت تنظیم‌گری توسعه‌گرا تغییر کند. او باور دارد که شفافیت داده و همگرایی بانک‌ها و لندتک‌ها می‌تواند فضای جدیدی برای نوآوری ایجاد کند و در نهایت به نفع هر دو طرف باشد. به بیان او، لندتک‌ها اگر بتوانند زبان مشترکی با رگولاتور ایجاد کنند، می‌توانند تبدیل به یکی از محورهای تحول نظام اعتباری کشور شوند.

ادغام اعتبار با زندگی دیجیتال کاربران

آرش لرستانی، مدیرعامل فن‌آوا کارت، لندتک و به‌ویژه سرویس‌های BNPL را پاسخی موثر به کاهش قدرت خرید در اقتصاد تورمی ایران می‌داند. به گفته او، این خدمات تنها یک ابزار پرداخت نیستند، بلکه تجربه‌ای یکپارچه از اعتبار را در دل زندگی روزمره دیجیتال خلق می‌کنند. او این خدمات را ادامه طبیعی رفتارهای آنلاین می‌بیند؛ جایی که کاربر بدون مواجهه با فرآیندهای بانکی سنتی، در همان لحظه خرید، دسترسی به اعتبار پیدا می‌کند.

لرستانی عقیده دارد، آینده لندتک با ادغام عمیق‌تر خدمات مالی در زندگی دیجیتال و تبدیل رفتار کاربر به وثیقه‌ای نوین برای اعتبار رقم خواهد خورد. او پیش‌بینی می‌کند که بازار در سال‌های آینده چند برابر خواهد شد و مدل‌های جدیدی بر پایه هوش مصنوعی و داده‌های غیربانکی شکل خواهد گرفت. از نظر او، این صنعت در آستانه یک جهش ساختاری است که می‌تواند چهره نظام مالی ایران را تغییر دهد.

او در عین حال معتقد است که بانک‌ها ناگزیرند به سمت مدل «بانک به‌عنوان سرویس» حرکت کنند و نقش زیرساختی در اکوسیستم مالی آینده ایفا نمایند. او چالش‌هایی مانند هزینه بالای تأمین منابع، توزیع نامتوازن ریسک نکول و رگولاتوری زودهنگام را از موانع جدی رشد صنعت می‌داند. با این حال، تأکید می‌کند که اگر هر بازیگر بر مزیت رقابتی خود متمرکز شود و سواد مالی کاربران نیز ارتقا یابد، لندتک می‌تواند نقش مهمی در بهبود رفاه مالی خانوارها ایفا کند.

عدالت مالی با خودکارسازی اعتباردهی

مهران محرمیان، معاون سابق فناوری‌های نوین بانک مرکزی، لندتک را راه‌حلی فناورانه برای ناترازی عرضه و تقاضای تسهیلات معرفی می‌کند و معتقد است حذف واسطه انسانی می‌تواند به تحقق عدالت جغرافیایی در دسترسی به اعتبار کمک کند. او بر این باور است که تکیه بر داده، سلیقه شخصی را از فرآیند اعتباردهی حذف می‌کند و راه را برای ارزیابی دقیق‌تر ریسک باز می‌گذارد.

در عین حال، محرمیان نرخ سود بالاتر از مصوبات قانونی را جدی‌ترین چالش لندتک‌ها می‌داند؛ مشکلی که به گفته او، می‌تواند اعتماد عمومی و همکاری رگولاتور را خدشه‌دار کند. او تأکید دارد گفت‌وگوی مستمر میان فعالان صنعت و نهادهای نظارتی شرط توسعه پایدار این حوزه است. نبود شفافیت در نرخ‌ها نیز از نظر او یکی از موانع ایجاد هم‌گرایی بین بازیگران است.

محرمیان آینده لندتک را در تبدیل شدن به بازوی بانک‌ها در تأمین مالی خرد می‌بیند و معتقد است شرکت‌های تسهیلات‌یار باید با پایبندی به اخلاق حرفه‌ای و خلق ارزش واقعی برای مشتری، سرمایه اجتماعی صنعت را تقویت کنند. محرمیان تأکید می‌کند که رشد این صنعت بدون مقررات بالغ، شفافیت داده و اعتماد متقابل میان رگولاتور و کسب‌وکار ممکن نخواهد بود.

هدایت هوشمند اعتبار در اقتصاد دیجیتال

محمدصادق آزادانی، رئیس کمیسیون لندتک در سازمان نظام صنفی رایانه‌ای، لندتک را مکمل نظام بانکی در توسعه فراگیری مالی می‌داند و معتقد است این صنعت می‌تواند «فراگیری اعتباری» را در کشور به‌طور جدی بهبود دهد. او می‌گوید سال‌هاست بانک‌ها به دلیل محدودیت منابع، ریسک‌گریزی یا ساختارهای قدیمی، کمتر به سراغ ارائه تسهیلات خرد رفته‌اند؛ درحالی‌که نیاز واقعی جامعه در همین حوزه نهفته است.

آزادانی تأکید می‌کند که لندتک‌ها با هدایت هدفمند اعتبار به نقطه مصرف، از انحراف منابع جلوگیری می‌کنند و به جای تزریق پول بدون هدف، اعتبار را دقیقاً در جایی قرار می‌دهند که خرید واقعی اتفاق می‌افتد. او این ویژگی را یک مزیت بزرگ نسبت به مدل‌های سنتی می‌داند که اغلب امکان استفاده منابع در مسیرهای غیرمولد را فراهم می‌کرد.

او در ادامه، مجموعه‌ای از چالش‌های ساختاری را برمی‌شمارد که توسعه لندتک‌ها را کند می‌کند. نخستین چالش، نرخ بهره دستوری در اقتصادی با تورم بالا است؛ ترکیبی که به گفته آزادانی، مدل کسب‌وکارهای لندتکی را شکننده و حتی غیرممکن می‌کند. چالش دیگر، تعدد رگولاتورهای غیرتخصصی است که هرکدام بخشی از این صنعت را تحت تأثیر قرار می‌دهند و ثبات تصمیم‌گیری را از بین می‌برند.

در بخش پایانی، او تصویری از آینده ترسیم می‌کند که در آن سهم لندتک از بازار اعتبار می‌تواند از ۲ درصد فعلی به حدود ۲۰ درصد برسد. آزادانی باور دارد اگر سیاست‌گذار از مدل‌های نوین حمایت کند و مسیر تعامل با بانک مرکزی هموار شود، لندتک‌ها حتی می‌توانند در اجرای تسهیلات تکلیفی نیز نقش‌آفرینی کنند.

اعتبار دیجیتال؛ زیرساخت بازارهای نوین

رضا باقری‌اصل، رئیس مرکز تحول دیجیتال و فناوری اطلاعات سازمان برنامه و بودجه کشور، لندتک را یکی از موتورهای تحول در اقتصاد دیجیتال می‌داند و معتقد است تأمین مالی داده‌محور می‌تواند شفافیت زنجیره تأمین و رونق خرده‌فروشی را تسهیل کند.

او بر این باور است که عبور از الگوهای سنتی بانکداری و حرکت به سمت مدل‌های اعتبارمحور، شرط شکل‌گیری بازارهای کارآمد دیجیتال است. به گفته او، اعتبار داده‌محور می‌تواند ارتباط میان مصرف‌کننده، تولیدکننده و پلتفرم را به‌صورت هوشمند بازتعریف کند.

او در عین حال تورم بالا، خلأ قانون حفاظت از داده‌های شخصی و ضعف سواد مالی را از موانع ساختاری این حوزه می‌داند. باقری‌اصل تأکید می‌کند که نبود قواعد روشن برای حاکمیت داده، ریسک‌های اعتباری را افزایش می‌دهد و اعتماد مصرف‌کننده را کاهش می‌دهد. او سیاستگذاری مداخله‌گرانه و رویکردهای سنتی به نظارت را مانعی مهم برای نوآوری می‌داند و راه‌حل را در حرکت به سمت رگ‌تک و تنظیم‌گری هوشمند معرفی می‌کند.

از نظر باقری‌اصل، آینده لندتک در گرو همکاری پلتفرم‌های نوآور با صنایع بزرگ، ایجاد زیرساخت‌های داده مشترک و استفاده از دارایی‌های دیجیتال برای خلق ارزش افزوده است. باقری‌اصل معتقد است در صورت اصلاح قوانین داده و کاهش سخت‌گیری‌های غیرضروری، لندتک می‌تواند یکی از مهم‌ترین پیشران‌های اقتصاد دیجیتال ایران شود.

لندتک؛ موتور حرکت شمول مالی

امید ترابی، مدیرعامل دیجی‌پی، لندتک را یکی از مهم‌ترین موتورهای شمول مالی در اقتصاد امروز ایران می‌داند؛ صنعتی که به باور او توانسته با اتکا به داده و فناوری مسیر دسترسی به اعتبار خرد را متحول کند. از نگاه او، مزیت لندتک فقط سرعت و سهولت نیست، بلکه در تغییر منطق اعتباردهی نهفته است؛ تغییری که مدل‌های داده‌محور را جایگزین وثیقه و ضامن سنتی کرده و دامنه دسترسی اقشار مختلف به اعتبار را گسترش داده است.

البته او تأکید می‌کند که استمرار این مسیر، نیازمند مواجهه واقع‌گرایانه با چالش‌های کلان اقتصاد ایران، از جمله تورم مزمن، نرخ بهره واقعی و ابهام‌های رگولاتوری است. به‌ویژه نرخ بهره حقیقیِ بالاتر از ظرفیت بازپرداخت خانوارها، می‌تواند نقش لندتک را در افزایش قدرت خرید تضعیف کند و ریسک نکول را بالا ببرد. ترابی این وضعیت را یک «آستانه حساس» برای صنعت می‌داند؛ جایی که هم نیاز بازار به اعتبار بالاست و هم ظرفیت ریسک‌پذیری خانوار محدود.

با وجود این مشکلات، او آینده لندتک را روشن توصیف می‌کند. به باور ترابی، رشد شفافیت داده، بهبود مدل‌های ارزیابی ریسک و تغییر تدریجی رفتار اعتباری جامعه، زمینه‌ای فراهم کرده که لندتک بتواند از یک بازیگر مکمل، به یکی از ستون‌های اصلی تأمین مالی خرد تبدیل شود. او باور دارد که با بلوغ رگولاتوری و توسعه ابزارهای هوشمند، این صنعت می‌تواند نقش موثری در افزایش رفاه مالی و بازتعریف رابطه مردم با اعتبار ایفا کند.

آینده لندتک در پیوند با بازار سرمایه

امیرحسین داودیان، معاون مدیرعامل بانک تجارت در امور بانکداری شخصی، با مقایسه اکوسیستم ایرانی لندتک با نمونه‌های جهانی، معتقد است که نقش لندتک در ایران بیش از آنکه کاهش‌دهنده هزینه‌های مالی باشد، ابزاری برای تسهیل خرید در شرایط تورمی شده است.

او می‌گوید فشار همزمان تورم، محدودیت‌های رگولاتوری و وابستگی به بانک‌ها باعث شده لندتک‌ها نتوانند از ظرفیت‌های کامل خود برای نوآوری استفاده کنند. داودیان این وضعیت را یک «بازی با دست‌های بسته» توصیف می‌کند که آزادی عمل عملیاتی را کاهش داده است.

داودیان راه خروج صنعت از این محدودیت‌ها را در تنوع‌بخشی به منابع تأمین مالی و حرکت جدی به سمت بازار سرمایه می‌داند؛ به‌ویژه استفاده از اوراق بدهی، ابزارهای نوین و مدل‌های مشارکت مالی. داودیان تأکید می‌کند که بدون اصلاح زیرساخت‌های داده و ایجاد یک نظام ملی رتبه‌دهی اعتباری، امکان مقیاس‌پذیری برای لندتک‌ها بسیار محدود خواهد بود. به باور او، بازار سرمایه می‌تواند موتور محرک بلوغ این صنعت باشد، مشروط بر آنکه پیوند میان این دو حوزه تقویت شود.

از نگاه داودیان، آینده لندتک در ادغام خدمات مالی و سرمایه‌گذاری و خلق تجربیاتی یکپارچه برای کاربران رقم خواهد خورد. او معتقد است که این صنعت می‌تواند یکی از محورهای اصلی توسعه مالی کشور باشد، اگر مسیر رگولاتوری شفاف‌تر شود و بازیگران بتوانند به داده‌های معتبر و ساختاریافته دسترسی داشته باشند. به باور او، ترکیب قدرت بازار سرمایه و چابکی لندتک‌ها، می‌تواند معادلات نظام مالی ایران را وارد مرحله‌ای تازه کند.

ساده‌سازی بانکداری برای گسترش اعتبار

محمدمهدی اسمعیلی، مدیرعامل شرکت سیموتک، لندتک را یکی از مؤثرترین ابزارهای توسعه عدالت مالی می‌داند؛ ابزاری که توانسته است فاصله میان مردم و نظام بانکی را در حوزه اعتبار خرد کاهش دهد. از نگاه او، بخش بزرگی از جامعه سال‌ها با فرآیندهای پیچیده، بروکراسی و مدارک زمان‌بر بانک‌ها درگیر بوده‌اند و همین موضوع باعث شده بسیاری از افراد باوجود نیاز واقعی، هرگز امکان دریافت تسهیلات را نداشته باشند.

او تأکید می‌کند که لندتک‌ها با حذف بخش زیادی از اصطکاک‌های سنتی، از صف شعبه گرفته تا چک و ضامن، راهی ساده‌تر و انسانی‌تر برای دسترسی به اعتبار ایجاد کرده‌اند. اسمعیلی معتقد است جوانان و کاربران دیجیتال اولین گروهی بودند که مزایای این تحول را لمس کردند، اما به مرور، همه جامعه در حال بهره‌مند شدن از این تغییر هستند.

با وجود این مزایا، او معتقد است صنعت هنوز با چالش‌های بنیادینی مواجه است. از جمله مهم‌ترین آنها، بی‌ثباتی در تأمین مالی و تغییرات ناگهانی رگولاتوری است که می‌تواند برنامه‌ریزی کسب‌وکارها را مختل کند. اسمعیلی می‌گوید بدنه سنتی بسیاری از بانک‌ها هنوز در برابر بانکداری باز مقاومت دارند و همین نگاه قدیمی باعث شده داده‌های ارزشمند بانکی به شکل مؤثر میان بازیگران به اشتراک گذاشته نشود.

از نظر او، بدون دسترسی پایدار به داده‌های رفتاری و مالی کاربران، هیچ مدل اعتبارسنجی مدرنی نمی‌تواند درست کار کند و همین مسئله، ریسک نکول را بالا می‌برد. او هشدار می‌دهد که اگر زیرساخت‌های داده مشترک در کشور ایجاد نشود، توسعه لندتک‌ها به سقف محدودی خواهد رسید.

اسمعیلی چشم‌انداز آینده را روشن می‌بیند، اما مشروط به این‌که تعامل میان بانک‌ها، رگولاتور و شرکت‌های لندتکی از سطح همکاری‌های محدود و موردی فراتر رود. به باور او، مدل‌های BNPL هنوز ظرفیت بسیار بالایی دارند و به‌مرور با افزایش اعتماد کاربران و کاهش اصطکاک تجربه خرید، تبدیل به الگوهای اصلی پرداخت خواهند شد.

آینده وام‌دهی با وثیقه‌های دیجیتال

یاسر مرادی، عضو هیئت‌مدیره بانک صادرات ایران، معتقد است رشد لندتک‌ها و تحول دیجیتال، بانکداری سنتی را با چالش‌های جدی در سرعت، تجربه کاربری و مدل درآمدی روبه‌رو کرده است. به عقیده او، مشتری امروز به خدمات مالی آنی، ساده و دیجیتال نیاز دارد و این تغییر ذائقه، اصلاح دستورالعمل‌های سختگیرانه را به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر تبدیل کرده است. از نگاه او، بانک‌ها اگر نتوانند همراه با این تغییر حرکت کنند، سهم خود را در بازار اعتبار خرد از دست خواهند داد.

مرادی نقش اعتبارسنجی مدرن و پذیرش دارایی‌های دیجیتال و توکنایزشده را کلیدی می‌داند؛ زیرا این سازوکارها می‌توانند جایگزین وثایق سنتی شوند و عدالت مالی را در دسترسی به اعتبار خرد افزایش دهند.

او تأکید می‌کند که بدون هم‌افزایی واقعی میان بانک‌ها و لندتک‌ها به‌ویژه با بانک‌های بزرگ نمی‌توان به همگامی با فناوری‌های نوظهور امیدوار بود. مرادی همچنین موانعی مانند عدم پذیرش اسناد تجاری الکترونیک و سخت‌گیری‌های مقرراتی را از مهم‌ترین چالش‌های مسیر می‌داند.

از نگاه مرادی، آینده بازار اعتبار با حرکت به سمت مدل‌های خودکار، هوشمند و داده‌محور رقم خواهد خورد. او معتقد است پذیرش دارایی‌های دیجیتال به‌عنوان وثیقه، انعطاف‌پذیری رگولاتور و ادغام زیرساخت‌های جدید می‌تواند به گسترش اعتبار خرد و افزایش سرعت تأمین مالی کمک کند. به باور او، ترکیب ظرفیت بانک‌های سنتی و چابکی لندتک‌ها، کلید رشد پایدار این صنعت است.

خرید اقساطی؛ محرک تقاضا در اقتصاد تورمی

حسین حیدر، مدیرعامل هلدینگ تکنوگروپ، لندتک را ابزاری ضروری برای مدیریت هزینه‌های خانوار در اقتصاد پرنوسان ایران می‌داند و معتقد است پلتفرم‌های فروش اقساطی توانسته‌اند به‌طور واقعی فشار تورمی را برای بسیاری از مردم کاهش دهند. او می‌گوید «کاهش درد پرداخت» یکی از مفاهیم کلیدی رفتار مصرف‌کننده است و مدل‌های اعتباری دیجیتال دقیقاً همین نقطه را هدف گرفته‌اند.

اما او به مجموعه‌ای از چالش‌های جدی اشاره می‌کند که هنوز مانع رشد کامل صنعت است. نخست، ناآشنایی بخشی از حاکمیت با مدل‌های لندتکی است؛ موضوعی که باعث ایجاد برداشت‌های نادرست و مقررات محدودکننده می‌شود.

دوم، ضعف زیرساخت‌های اعتبارسنجی و نبود دسترسی کافی به داده‌های رفتاری و بانکی است که تصمیم‌گیری‌های دقیق را محدود می‌کند.

سوم، محدودیت همکاری با بانک‌ها و عدم‌تمایل برخی از آنها به ارائه خطوط اعتباری پایدار است. حیدر تأکید دارد که بدون تقویت سرویس‌های رتبه‌بندی اعتباری، هیچ شرکت لندتکی نمی‌تواند ریسک نکول را به شکل مؤثر مدیریت کند و در نتیجه چالش‌های پایداری مالی ادامه خواهد داشت.

با وجود این موانع، او چشم‌انداز بازار لندتک را بسیار امیدوارکننده توصیف می‌کند. حیدر معتقد است با رشد سواد مالی کاربران، افزایش هوشمندی پلتفرم‌ها و توسعه زیرساخت‌های داده، لندتک‌ها سهم بزرگی از خرده‌فروشی آنلاین را در اختیار خواهند گرفت. او انتظار دارد در آینده نزدیک ترکیب داده‌های بانکی، تراکنشی و رفتاری امکان ارائه مدل‌های دقیق‌تر، شخصی‌سازی‌شده‌تر و عادلانه‌تری از خرید اعتباری را فراهم کند.

نوآوری مالی زیر سایه شفافیت و نظارت

نوش‌آفرین مؤمن‌واقفی، معاون فناوری‌های نوین بانک مرکزی، با بیان این‌که لندتک‌ها توانسته‌اند نقش مهمی در گسترش شمول مالی و دسترسی آسان‌تر به اعتبار خرد ایفا کنند، تأکید می‌کند که این حوزه هنوز نیازمند بلوغ جدی در زیرساخت‌های اعتبارسنجی است. او می‌گوید بسیاری از مصرف‌کنندگان به دلیل نبود اطلاعات کافی یا فرهنگ نادرست استفاده از اعتبار، در معرض رفتارهای پرریسک قرار می‌گیرند و همین موضوع می‌تواند به افزایش نکول منجر شود.

از نگاه او، شفافیت کامل هزینه‌ها، همراهی فعال با کاربران و ارائه محتوای آموزشی درست، از مهم‌ترین وظایف شرکت‌های لندتکی است. او معتقد است اگر کاربران بدانند دقیقاً چه هزینه‌ای پرداخت می‌کنند، اعتماد عمومی به این صنعت تقویت خواهد شد.

مؤمن‌واقفی به مدل سیاست‌گذاری بانک مرکزی اشاره می‌کند و می‌گوید رویکرد این نهاد مبتنی بر «حمایت مشروط» است؛ حمایتی که به‌شرط وجود سازوکارهای خودتنظیم‌گری، رگ‌تک مناسب و نظارت هوشمند ادامه خواهد یافت. او تأکید می‌کند که هیچ صنعتی بدون استانداردهای مسئولانه، مدل‌های مدیریت ریسک قابل اتکا و سازوکارهای پیشگیرانه نمی‌تواند رشد پایدار داشته باشد. از نگاه او، شفافیت قراردادها و وضوح کامل در هزینه‌ها دو پایه کلیدی برای تعامل سالم میان پلتفرم‌ها و کاربران است. او هشدار می‌دهد که نبود شفافیت باعث ضعف اعتبار اجتماعی صنعت می‌شود.

در نهایت، او آینده لندتک را مشروط به هم‌افزایی واقعی میان نهادهای داده‌دار، پلتفرم‌های اعتباری و رگولاتور می‌داند. او معتقد است اگر مسیر سیاست‌گذاری به سمت حمایت هوشمند و مدیریت ریسک مبتنی بر داده حرکت کند، این صنعت می‌تواند به یکی از ستون‌های اصلی عدالت اعتباری تبدیل شود. به باور او، لندتک‌ها نه‌تنها نقش اقتصادی دارند، بلکه نقشی اجتماعی نیز ایفا می‌کنند و می‌توانند به افزایش رفاه عمومی کمک کنند، به‌شرط آنکه چارچوب‌های قانونی و نظارتی به‌درستی اصلاح شوند.

تأمین مالی زنجیره تولید با ابزارهای لندتکی

محمد مظاهری، رئیس هیئت‌مدیره باروک، با اشاره به تفاوت میان تسهیلات کلاسیک بانکی و تأمین مالی زنجیره تأمین، لندتک را ابزاری برای خلق «اعتبار غیرتورمی» می‌داند. او بر این باور است که اتصال تولیدکنندگان به بازار از طریق پلتفرم‌های فین‌تک و استفاده از مدل‌های داده‌محور برای مدیریت ریسک، می‌تواند مسیر توزیع نقدینگی را به‌مراتب بهینه‌تر از روش‌های سنتی کند. از نگاه او، SCF یک راهکار مهم برای کاهش انحراف منابع و افزایش بهره‌وری بخش تولید است.

مظاهری تأکید می‌کند که آینده لندتک در یکپارچگی با بازارگاه‌ها، توسعه ابزارهایی مانند فاکتورینگ معکوس و جایگزینی چک با دارایی‌های دیجیتال رقم می‌خورد. او معتقد است پلتفرم‌های اعتباری می‌توانند با تحلیل دقیق جریان مالی، ریسک نکول بنگاه‌های کوچک و متوسط را کاهش دهند و در شرایط تورمی، امکان مدیریت بهتر نقدینگی را فراهم کنند. به عقیده او، این مدل می‌تواند بخشی از بار تأمین مالی را از دوش بانک‌ها بردارد.

از نگاه مظاهری، نقش لندتک فراتر از اعتبار مصرفی است و می‌تواند تحول مهمی در تأمین مالی B2B ایجاد کند. او همچنین بر نیاز به سواد مالی، بهبود قوانین مربوط به اسناد دیجیتال و تقویت همکاری با بازار سرمایه تأکید دارد. به باور او، لندتک با تمرکز بر مدل‌های مشارکتی و زیرساخت‌های نوین، می‌تواند به موتور تولید در اقتصاد ایران تبدیل شود.

ادغام لندتک با زیرساخت پرداخت و توکن‌سازی

محمدمهدی فاطمیان، مدیرعامل زیبال، لندتک را یکی از مؤثرترین ابزارها در گسترش شمول مالی می‌داند؛ ابزاری که سرعت، سهولت و دیجیتالی‌سازی را در قلب فرآیند تسهیلات قرار داده است. او معتقد است ادغام خدمات اعتباری با شبکه پرداخت به‌ویژه کارتخوان‌ها و ابزارهای پرداخت خرد می‌تواند تجربه دریافت تسهیلات را متحول کند.

فاطمیان می‌گوید بسیاری از مردم هنوز ترجیح می‌دهند برای امور مالی به مکان‌های آشنا مانند فروشگاه‌ها یا پایانه‌های پرداخت مراجعه کنند و ارائه اعتبار در همین نقاط تجربه‌ای ساده، قابل‌فهم و کم‌اصطکاک ایجاد می‌کند. او باور دارد این شیوه یکی از بهترین مسیرهای توسعه سریع اعتبار خرد در کشور است.

با این حال، او مجموعه‌ای از چالش‌ها را مطرح می‌کند که مسیر توسعه صنعت را دشوار کرده‌اند. یکی از چالش‌ها محدودیت منابع بانکی و سخت‌گیری‌های ناشی از سیاست‌های انقباضی است که باعث شده بسیاری از لندتک‌ها برای تأمین پایدار منابع دچار مشکل شوند.

چالش دیگر، تردید در پذیرش قراردادهای آنلاین و مسائل مربوط به اعتبار حقوقی امضای دیجیتال است. فاطمیان همچنین دغدغه‌های ضدپول‌شویی و KYC را از موانع جدی می‌داند و معتقد است تا زمانی که این فرآیندها ساده‌سازی و دیجیتالی نشوند، سرعت توسعه لندتک‌ها محدود خواهد بود.

او چشم‌اندازی آینده‌نگر ترسیم می‌کند که در آن لندتک‌ها با صنعت پرداخت ادغام می‌شوند و بخش عمده‌ای از تسهیلات خرد کشور را پوشش می‌دهند. فاطمیان می‌گوید رشد رگ‌تک، همکاری نزدیک با بانک‌ها و نگاه توسعه‌محور رگولاتور، مسیر را برای ارائه خدمات سریع‌تر، امن‌تر و منصفانه‌تر باز می‌کند. او معتقد است آینده لندتک در ارائه سرویس‌های مبتنی بر داده و کاهش کامل نیاز به مراجعه حضوری است.

وقتی اعتبار دیجیتال جای خالی بانک‌ها را پر می‌کند

محمدمهدی مؤمنی، مدیرعامل ازکی‌وام، بزرگ‌ترین مزیت لندتک‌ها را دسترس‌پذیری و حذف واسطه انسانی می‌داند؛ مزیتی که به باور او شکاف ناشی از بی‌میلی بانک‌های سنتی در ارائه خدمات به مشتریان خرد را پر کرده است.

او تأکید می‌کند که اعتبار دیجیتال با هزینه عملیاتی کمتر، می‌تواند سبد خرید مصرف‌کنندگان را افزایش دهد و به فروش پایدارتر برای پذیرندگان منجر شود. مؤمنی لندتک را ابزاری می‌بیند که می‌تواند اقتصاد خرد را پویاتر کند.

با این حال، او قیمت‌گذاری دستوری، تورم بالا، مداخله دولت و نبود قواعد ضدانحصار را از موانع جدی این صنعت برمی‌شمارد. به باور او، بدون آزادی عمل در نرخ‌گذاری و شفافیت داده‌های پلتفرمی، مدل‌های نوین نمی‌توانند رشد کنند. او نقش داده‌های رفتاری در اعتبارسنجی مدرن را کلیدی می‌داند و اعتقاد دارد سبک زندگی اعتباری می‌تواند قدرت خرید خانوار را بهتر مدیریت کند.

مؤمنی آینده این صنعت را در گرو مقیاس‌پذیری، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های فنی و تعامل هوشمندانه با نئوبانک‌ها و رگولاتور می‌بیند. او پیش‌بینی می‌کند مدل BNPL با توسعه شخصی‌سازی تجربه خرید و کاهش اصطکاک، سهم بیشتری در بازار خواهد یافت. به باور او، رقابت سالم و دسترسی به داده، مسیر رشد پایدار لندتک‌ها را هموار خواهد کرد.

سبک زندگی اعتباری در اقتصاد تورمی

علیرضا شفیعی، مدیرعامل کیپا، خرید اعتباری را در اقتصادی با تورم مزمن، ابزاری برای ایجاد آرامش نسبی در مدیریت مالی خانوارها می‌داند. او می‌گوید خانوارهای ایرانی در سال‌های اخیر با نوسانات شدید قیمت‌ها مواجه بوده‌اند و خرید اعتباری کمک کرده تا بخش مهمی از هزینه‌ها به‌صورت قابل پیش‌بینی مدیریت شود.

چالش‌های مهمی نیز از نگاه او وجود دارد. نخست، نگاه متمرکز و به‌نوعی محافظه‌کارانه بخشی از سیاست‌گذاران است که باعث کندی روند نوآوری می‌شود. دوم، دسترسی محدود لندتک‌ها به خطوط اعتباری پایدار از سوی بانک‌ها است؛ موضوعی که باعث شده بسیاری از شرکت‌ها با نوسانات جدی در منابع مواجه شوند.

سوم، دشواری جذب نیروی متخصص در حوزه‌های مرتبط با اعتبارسنجی، داده و مهندسی سیستم‌ها است که رشد سریع صنعت را با محدودیت مواجه می‌کند. شفیعی معتقد است اگر بانک‌ها نقش فعال‌تری در همکاری با لندتک‌ها ایفا کنند، این چالش‌ها تا حد زیادی کاهش خواهد یافت.

او آینده لندتک را گره‌خورده با رشد مالی تعبیه‌شده و مدل‌های اعتباردهی دیجیتال می‌داند. به باور شفیعی، نسل جدید مصرف‌کنندگان انتظار دارند خدمات مالی دقیقاً در لحظه و در مکان خرید در دسترس‌شان باشد، نه در شعبه فیزیکی بانک. او می‌گوید شرکت‌هایی که بتوانند تجربه خرید را با خدمات مالی به‌صورت طبیعی و بی‌اصطکاک ترکیب کنند، برنده بازار خواهند بود. شفیعی تأکید می‌کند که نقش رگولاتور در این مسیر، نه محدودسازی، بلکه تسهیل نوآوری و ایجاد زیرساخت‌هایی است که به اعتمادسازی عمومی کمک کند.

آینده وام‌دهی با هوش مصنوعی و وثیقه دیجیتال

فرهاد اینالویی، عضو هیئت‌مدیره هلدینگ توسعه فناوری اطلاعات گردشگری ایران، معتقد است لندتک‌ها با تکیه بر هوش مصنوعی و تحلیل داده‌های نوین، توانسته‌اند بخشی از محدودیت‌های تاریخی نظام بانکی را برطرف کنند. از نگاه او، سیستم بانکی سنتی در ارزیابی متقاضیان فاقد سابقه رسمی یا شغل ثابت با مشکل جدی مواجه بوده است، اما مدل‌های داده‌محور لندتک توانسته‌اند تصویر جدیدی از اعتبار افراد ارائه دهند.

او می‌گوید حذف تشریفات فیزیکی، دیجیتالی کردن فرآیندها و استفاده از امتیازدهی لحظه‌ای باعث شده گروه‌هایی مانند فریلنسرها، فعالان کار پاره‌وقت و افراد فاقد وثایق سنتی نیز بتوانند به تسهیلات دسترسی پیدا کنند.

اما او به چالش‌هایی اشاره می‌کند که هنوز مانع توسعه پایدار این صنعت است. نخستین چالش، فرآیندهای پیچیده مجوزدهی و نیاز به هماهنگی با نهادهای متعدد نظارتی است که سرعت نوآوری را کاهش می‌دهد. چالش دیگر، سختی‌های احراز هویت و نبود زیرساخت‌های یکپارچه KYC است که فرآیند اعطای اعتبار را کند و هزینه‌بر می‌کند.

از نگاه اینالویی، برخی بانک‌ها هنوز به‌جای پذیرش رقابت سالم، در برابر همکاری با لندتک‌ها مقاومت می‌کنند و این موضوع، دسترسی پلتفرم‌ها به منابع پایدار را دشوار کرده است. او تأکید می‌کند که مدل‌های نظارتی باید مبتنی بر داده و رفتار واقعی کاربران طراحی شوند.

اینالویی آینده اعتباردهی را در ترکیب دارایی‌های دیجیتال، وثیقه‌گذاری نوین و قراردادهای هوشمند می‌بیند. او معتقد است اگر تنظیم‌گری کشور از حالت محدودکننده خارج شود و رویکرد توسعه‌محور اتخاذ کند، لندتک‌ها می‌توانند تحول بزرگی در نظام مالی کشور ایجاد کنند.

اعتبارسنجی هوشمند؛ پایان عصر چک و سفته

صادق فرامرزی، عضو هیئت‌مدیره فدراسیون مدیریت و مشاوران کسب‌وکار ایران، لندتک را پاسخی دقیق به نیازهای واقعی جامعه در شرایط معیشتی دشوار می‌داند. او معتقد است این صنعت توانسته فاصله میان مردم و بانک‌ها را کمتر کند و فرآیند اعطای اعتبار را از یک مسیر پیچیده و زمان‌بر، به تجربه‌ای ساده، دیجیتال و فوری تبدیل کند. فرامرزی می‌گوید داده‌های رفتاری و مدل‌های اعتبارسنجی جدید به‌مراتب کارآمدتر از ابزارهای سنتی مانند چک و سفته عمل می‌کنند و توانسته‌اند ریسک نکول را کاهش دهند.

در بخش چالش‌ها، فرامرزی بر اهمیت تعامل سازنده با رگولاتور و سیاست‌گذار تأکید می‌کند. او می‌گوید ابهامات حقوقی، نبود قواعد روشن برای تبادل داده و محدودیت‌های نظارتی مانع رشد صنعت شده است. همچنین تورم و نوسانات ارزی را یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر ریسک نکول می‌داند؛ زیرا تغییر ارزش پول و قدرت خرید می‌تواند توان بازپرداخت مشتری را تحت تأثیر قرار دهد.

فرامرزی آینده صنعت را در حرکت به سمت تبدیل اعتماد شخصی به امتیازهای عددی قابل اندازه‌گیری می‌بیند؛ امتیازهایی که با کمک هوش مصنوعی و تحلیل رفتار واقعی افراد تولید می‌شوند.

او پیش‌بینی می‌کند که لندتک‌ها در سال‌های آینده به بازیگران اصلی بازار پرداخت و اعتبار تبدیل شده و نقش مهمی در تحول نظام مالی کشور ایفا خواهند کرد. او معتقد است همکاری واقعی بانک‌ها و لندتک‌ها می‌تواند مسیرهای جدیدی برای توسعه اعتبار مصرفی و خرد ایجاد کند.

خرید اقساطی طلا؛ تجربه‌ای تازه از اعتبار دیجیتال

مریم عزیزی، مدیرعامل هماتیت گلد، با تمرکز بر حوزه خرید اقساطی طلا، می‌گوید لندتک‌ها توانسته‌اند دسترسی بخش بزرگی از جامعه را به این کالای ارزشمند تسهیل کنند. او توضیح می‌دهد که طلا به‌عنوان یک دارایی مطمئن، همیشه جایگاه مهمی در سبد مالی خانوارهای ایرانی داشته، اما افزایش شدید قیمت‌ها باعث شده افراد بسیاری از خرید آن بازبمانند.

عزیزی تأکید می‌کند که مدل‌های خرید اقساطی دیجیتال توانسته‌اند این شکاف را پر کنند و تجربه‌ای امن، شفاف و قابل اعتماد برای کاربران ایجاد کنند. او معتقد است عمومی شدن این مدل، باعث شده طلا از یک کالای دور از دسترس، به یک انتخاب قابل‌خرید برای بسیاری از خانواده‌ها تبدیل شود.

عزیزی چالش‌های مهم این حوزه را نیز مطرح می‌کند. مثل نبود دسترسی به داده‌های بانکی و نبود زیرساخت‌های اعتبارسنجی مناسب است که مانع ارزیابی دقیق ریسک مشتریان می‌شود. یا ابهامات قانونی در مورد قراردادهای آنلاین و نحوه توثیق طلا است که باعث می‌شود برخی فعالان بازار با تردید عمل کنند.

عزیزی می‌گوید نوسانات شدید قیمت طلا نیز عامل مهمی در طراحی مدل‌های ریسک است و هرگونه تغییر ناگهانی در قیمت‌ها می‌تواند بر توان بازپرداخت مشتری اثر بگذارد.

با وجود این چالش‌ها، عزیزی آینده خرید اقساطی طلا را بسیار روشن می‌بیند. او معتقد است با اصلاح قوانین مالیاتی، پذیرفته شدن قراردادهای دیجیتال و توسعه زیرساخت‌های داده، این بازار می‌تواند به یکی از پررشدترین بخش‌های فین‌تک تبدیل شود. عزیزی پیش‌بینی می‌کند که رقابت میان شرکت‌ها باعث افزایش نوآوری، کاهش کارمزدها و ارائه مدل‌های پرداخت انعطاف‌پذیرتر خواهد شد. او باور دارد که طلا در قالب اعتباری، به‌زودی بخشی ثابت از رفتار مالی خانوارهای ایرانی خواهد شد.

آینده لندتک با اصلاح قوانین و رقابت اعتباری

محمدمهدی جعفریان، مدیرعامل بانا، لندتک را ابزاری برای توسعه شمول مالی، افزایش قدرت خرید و تسهیل دسترسی به اعتبار در اقتصاد تورمی می‌داند. او می‌گوید بسیاری از جوانان فاقد وثایق سنتی یا درآمد رسمی هستند و لندتک‌ها اولین بازیگرانی بوده‌اند که توانسته‌اند این گروه‌ها را وارد چرخه اعتبار کنند.

اما او موانعی را نیز مطرح می‌کند که رشد صنعت را محدود کرده‌اند. یکی از مهم‌ترین آنها سیاست‌های انقباضی و محدودیت منابع سیستم بانکی است که باعث کاهش دسترسی لندتک‌ها به خطوط اعتباری شده است. جعفریان می‌گوید نرخ بهره دستوری در شرایط تورمی باعث ایجاد هزینه‌های پنهان در مدل‌های درآمدی می‌شود و توان رقابت پلتفرم‌ها را کاهش می‌دهد. او همچنین بر ضرورت صیانت از داده‌های کاربران، جلوگیری از انحصار در نظام اعتبارسنجی و ایجاد قواعد روشن برای تبادل داده تأکید دارد. از نگاه او، بدون این اصلاحات، ریسک‌های سیستماتیک صنعت افزایش خواهد یافت.

جعفریان آینده لندتک را گره‌خورده با اصلاح قوانین، آزادسازی داده‌های معتبر و بهبود شرایط اقتصاد کلان می‌داند. او معتقد است اگر مسیر تنظیم‌گری به سمت حمایت از نوآوری، شفافیت و داده‌محوری حرکت کند، این صنعت می‌تواند به یکی از پایه‌های توسعه مالی در کشور تبدیل شود.

جعفریان می‌گوید لندتک‌ها ظرفیت بالایی برای خلق ارزش اجتماعی و اقتصادی دارند و می‌توانند به‌طور واقعی رفاه مالی مردم را افزایش دهند، به‌شرط آنکه بستر قانونی و اقتصادی لازم برای رشد آنها فراهم شود.

لندتک می‌تواند گره‌های اقتصاد ملی را باز کند

محمدرضا جمالی، لندتک را فراتر از یک صنعت وام‌دهی خرد می‌داند و معتقد است فناوری در این حوزه می‌تواند به‌طور جدی به حل مسائل کلان اقتصاد کشور کمک کند. او می‌گوید دیجیتالی شدن فرآیندهای مالی باعث کاهش هزینه مبادله، افزایش شفافیت و تخصیص هوشمند منابع شده است و همین ویژگی می‌تواند در حوزه‌هایی مانند ناترازی انرژی و زنجیره تأمین نقش‌آفرینی کند.

او در ادامه، چالش‌های جدی صنعت را مطرح می‌کند. یکی از مهم‌ترین آنها، هزینه بالای نهاده‌های دیجیتال از جمله زیرساخت‌های ابری، امنیت سایبری و توسعه نرم‌افزار است. عامل دوم، سیاست‌های پولی نادرست است که باعث شده بازار اعتباری در وضعیت نامتوازن قرار گیرد.

مشکل دیگر، رویکرد متولی‌گرایانه رگولاتوری است که به‌جای تسهیل‌گری، گاهی فضای عمل کسب‌وکارها را محدود می‌کند. جمالی همچنین تفاوت میان لندتک و لون‌تک را این‌گونه توضیح می‌دهد که لندتک بر تحلیل داده و مدیریت پیشینی ریسک متکی است و برخلاف مدل‌های سنتی، رفتار آینده مشتری را پیش‌بینی می‌کند. او تأکید دارد که بدون دسترسی به داده‌های معتبر و بدون شفافیت کامل در تسویه‌ها، این مدل‌ها نمی‌توانند کارآمد باشند.

او معتقد است آینده لندتک وابسته به سه عامل کلیدی است: اصلاح رگولاتوری، افزایش سواد مالی و ایجاد چارچوب‌های شفاف برای اعتمادسازی داده. جمالی می‌گوید بسیاری از مقاومت‌ها ناشی از ناآگاهی عمومی است و با آموزش مالی درست، مردم می‌توانند ارزش واقعی این خدمات را درک کنند. او امیدوار است با توسعه زیرساخت‌های داده و کاهش ریسک‌های محیطی، لندتک‌ها بتوانند نقش بزرگی در بهبود کارکردهای مالی جامعه ایفا کنند.

۲۲ گفت‌وگو در یک نگاه

همچنین، گزارش «لندتک ایران در نقطه عطف» یک جمع‌بندی مدیریتی درباره وضعیت فعلی لندتک در کشور است که بر پایه ۲۲ گفت‌وگوی تخصصی تهیه شده و موضوعاتی مانند فراگیری مالی، اعتبارسنجی داده‌محور، ریسک نکول، و چالش‌های رگولاتوری را بررسی می‌کند. علاقمندان برای مطالعه فایل pdf گزارش جمع‌بندی مدیریتی می‍‌توانند از لینک زیر استفاده کنند.

ابعاد گوناگون صنعت لندتک ایران در این گفت‌و‌گوها بررسی شده است و پژوهشگران، فعالان اقتصادی، مدیران ارشد، تحلیلگران و علاقمندان با تماشا و خواندن این مطالب، می‌توانند در جریان روندهای لندتک در ایران قرار بگیرند.