اسپیسایکس برنامههای خود را برای بزرگترین عرضه اولیه عمومی (IPO) تاریخ فاش کرد؛ اقدامی از سوی شرکت گسترده ایلان ماسک، از هوش مصنوعی گرفته تا موشکسازی، که مجموعهای از نخستین حضورهای عظیم در بازار را رقم میزند و میتواند والاستریت را دگرگون کند. فایننشیال تایمز در گزارشی که بهتازگی منتشر کرده، نوشته است؛ این شرکت شامگاه چهارشنبه دفترچه پذیرهنویسی مورد انتظار خود را نزد رگولاتورهای اوراق بهادار ایالات متحده ثبت کرد و نخستین نگاه اجمالی به وضعیت مالی، میزان نفوذ ایلان ماسک بر این گروه و مجموعهای از عوامل خطر را در اختیار سرمایهگذاران قرار داد.
اسپیسایکس اعلام کرد که سهام خود را در بورس نزدک با نماد معاملاتی SPCX و با پذیرهنویسی بزرگترین بانکهای والاستریت عرضه خواهد کرد. گلدمن ساکس جایگاه پرطرفدار مدیر اصلی چپ در هدایت این عرضه را از آن خود کرد؛ موفقیتی که ضربهای به رقیب فرادستش، مورگان استنلی، محسوب میشود.
در حالی که اندازه دقیق عرضه و ارزشگذاری پیشنهادی افشا نشده است، فایننشال تایمز پیشتر گزارش داده بود که این موشکساز درباره جذب سرمایهای حدود ۷۵ میلیارد دلار با ارزشگذاری ۱.۷۵ تریلیون دلاری بحث و گفتوگو کرده است.
پرونده اسپیسایکس سوت آغاز آن چیزی است که بانکداران آمریکایی امیدوارند سالی پرفروغ باشد؛ بهطوریکه انتظار میرود اوپنایآی نیز همین هفته مدارک IPO خود را ثبت کند و آنتروپیک هم برای عرضه سهام خود برنامهریزی کرده باشد.
انتظار میرود این سهگانه دهها میلیارد دلار درآمد حاصل از عرضه سهام جذب کنند؛ آن هم در شرایطی که اشتهای سرمایهگذاران برای سهام شرکتهای مرتبط با هوش مصنوعی پایانی ندارد.
اسپیسایکس در پرونده خود اعلام کرد که فروش آن در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ نسبت به دوره مشابه سال گذشته ۱۵.۴ درصد افزایش یافته و به ۴٬۷ میلیارد دلار رسیده است. این شرکت برای این دوره سهماهه، زیان عملیاتی ۱٬۹ میلیارد دلاری گزارش کرده است.
این عرضه، کنترل ماسک بر دو مورد از ارزشمندترین شرکتهای آمریکا، یعنی اسپیسایکس و تسلا، را مستحکمتر خواهد کرد؛ موقعیتی که در دوران مدرن سابقه ندارد. سهام ویژه او در حال حاضر ۸۵ درصد از قدرت رأیگیری در اسپیسایکس را در اختیارش قرار میدهد.
این افشاگریها بهوضوح نشان میدهد که استارلینک، کسبوکار اینترنت ماهوارهای اسپیسایکس، بهسرعت در حال تبدیل شدن به موتور اصلی سودآوری و رشد این گروه است. بخش ارتباطات این شرکت، که استارلینک پیشروی آن است، در سال ۲۰۲۵ درآمدی معادل ۱۱٬۴ میلیارد دلار، با رشدی نزدیک به ۵۰ درصد نسبت به سال قبل، و درآمد عملیاتی ۴٬۴ میلیارد دلاری، با افزایش ۱۲۰ درصدی، به ثبت رسانده است.
در مقابل، واحد هوش مصنوعی اسپیسایکس در سال گذشته با زیان عملیاتی ۶٬۴ میلیارد دلاری در برابر درآمد ۳٬۲ میلیارد دلاری مواجه شد. این گروه همچنین هزینههای سرمایهای ۱۲٬۷ میلیارد دلاری را برای بخش هوش مصنوعی خود گزارش کرد؛ رقمی همسو با دیگر شرکتهای هوش مصنوعی که مشغول ساخت دیتاسنترهای عظیم برای آموزش و اجرای مدلهای خود هستند.
با این همه، اسپیسایکس عمده پتانسیل خود را به هوش مصنوعی نسبت داد و به سرمایهگذاران اعلام کرد که بزرگترین بازار قابل دسترس در تاریخ بشریت را هدف گرفته است؛ بازاری که فرصت کل آن ۲۸٬۵ تریلیون دلار برآورد میشود. بخش اعظم این رقم، معادل ۲۶٬۵ تریلیون دلار، مربوط به هوش مصنوعی است.
معاملات اخیر ماسک با هدف جبران زیانهای بخش هوش مصنوعی انجام شده است؛ در رأس آن، توافقی که در همین ماه منعقد شد و روز چهارشنبه نیز گسترش یافت تا ظرفیت محاسباتی دو دیتاسنتر پرچمدار هوش مصنوعی اسپیسایکس در اختیار آنتروپیک قرار گیرد. بر اساس این پرونده، این آزمایشگاه هوش مصنوعی متعهد شده است تا ماه مه ۲۰۲۹، ماهانه ۱٬۲۵ میلیارد دلار به اسپیسایکس پرداخت کند.
این شرکت همچنین مجموعهای از عوامل خطر را برای سرمایهگذاران برشمرده است؛ از جمله احتمال برخورد ماهوارههای اسپیسایکس با آشغالهای فضایی یا فضاپیماهای دیگر، و نیز موانع نظارتی متعارفتر و چالش جذب پژوهشگران مستعد هوش مصنوعی برای رقابت با رقبایی چون اوپنایآی و آنتروپیک.
در این پرونده هشدار داده شده است: طرحهایی «برای توسعه محاسبات هوش مصنوعی مداری در مقیاس عظیم، تولید تراشههای هوش مصنوعی در مقیاس بزرگ، ایجاد اقتصاد قمری، توسعه سیستمهای تقویت توانمندیهای انسانی و حملونقل انسان و محموله به ماه و مریخ، پیچیدگیهای فنی قابلتوجهی دارند. چنین طرحهایی ممکن است هرگز به مقرونبهصرفه بودن تجاری نرسند.»
همچنین خاطرنشان شده است که کنترل ماسک بر اسپیسایکس و رهبری گروههای دیگر مانند تسلا را در برابر تضاد منافع بر سر فرصتهای تجاری، معاملات با اشخاص وابسته و نحوه تخصیص زمان و توجه او آسیبپذیر میکند.