به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک به نقل از روابط عمومی،برای سالها، کسبوکارهای خدماتی و آژانسی در دنیای سرمایهگذاری خطرپذیر جایگاه چندانی نداشتند. بسیاری از سرمایهگذاران این مدلها را «کسبوکار سبک زندگی» مینامیدند؛ اصطلاحی که در ادبیات سرمایهگذاری معمولا به کسبوکارهایی گفته میشود که میتوانند برای بنیانگذاران درآمد پایدار ایجاد کنند، اما ظرفیت رشد انفجاری و بازدهی چندبرابری مورد انتظار صندوقهای سرمایهگذاری را ندارند.
اما حالا این نگاه در حال تغییر است. «زین جعفر» (Zain Jaffer)، بنیانگذار و مدیرعامل «بلیزل» (Blazel)، در تحلیلی تازه توضیح داده که چگونه ظهور هوش مصنوعی، اقتصاد کسبوکارهای خدماتی را بهطور کامل دگرگون کرده و باعث شده بزرگترین شرکتهای سرمایهگذاری جهان دوباره به این حوزه بازگردند.
چرا VCها قبلا از آژانسها فاصله میگرفتند؟
در مدل سنتی آژانسها، رشد درآمد معمولا به رشد تعداد نیروی انسانی وابسته بود. اگر یک شرکت خدماتی میخواست درآمد خود را دو برابر کند، اغلب باید تعداد بیشتری مدیر، طراح، توسعهدهنده یا مشاور استخدام میکرد.
همین موضوع باعث میشد حاشیه سود این شرکتها محدود باقی بماند. در بسیاری از آژانسهای سنتی، سود خالص معمولا بین ۲۰ تا ۳۵ درصد قرار داشت. اگرچه این عدد برای بسیاری از کارآفرینان جذاب بود، اما برای سرمایهگذاران خطرپذیر که به دنبال مدلهای مقیاسپذیر شبیه نرمافزار هستند، چندان هیجانانگیز نبود.
در واقع، سرمایهگذاران ترجیح میدادند روی محصولاتی سرمایهگذاری کنند که یکبار ساخته شوند و بتوان آنها را میلیونها بار با هزینه نزدیک به صفر فروخت.
هوش مصنوعی اقتصاد آژانسها را تغییر داد
در دو سال اخیر، هوش مصنوعی این معادله را تغییر داده است. به گفته جعفر، امروز هوش مصنوعی میتواند بین ۷۰ تا ۹۰ درصد از فرآیند اجرایی بسیاری از خدمات را انجام دهد.
این وظایف شامل تولید محتوا، کدنویسی، تحلیل داده، تهیه پیشنویس و اجرای بخش مهمی از عملیات روزمره است. در این مدل جدید، نقش انسان از اجراکننده به طراح و ناظر تغییر کرده است.
نتیجه این تغییر، افزایش قابل توجه سودآوری بوده است. حاشیه سود بسیاری از آژانسهای مبتنی بر هوش مصنوعی اکنون از محدوده ۲۰ تا ۳۵ درصد به حدود ۶۵ تا ۸۰ درصد رسیده است.
این سطح از سودآوری، به مدل اقتصادی شرکتهای نرمافزاری نزدیکتر است؛ موضوعی که توجه سرمایهگذاران را جلب کرده است.
آژانسهای AI-native؛ ترند جدید سرمایهگذاری
در ۱۲ ماه گذشته، بسیاری از شرکتهای مطرح سرمایهگذاری مانند «وای کامبینیتور» (Y Combinator) و «سکویا کپیتال» (Sequoia Capital) به شکل جدی روی کسبوکارهای خدماتی مبتنی بر هوش مصنوعی تمرکز کردهاند.
وای کامبینیتور در درخواست رسمی استارتاپهای سال ۲۰۲۶ خود، بهطور مشخص از بنیانگذاران خواسته روی مدل «خدمات و آژانسهای مبتنی بر هوش مصنوعی» تمرکز کنند.
منطق این سرمایهگذاری ساده است. شرکتهای نرمافزاری معمولا از بودجه نرمافزاری مشتریان سهم میگیرند، اما آژانسهای مبتنی بر هوش مصنوعی وارد بازار بزرگتری میشوند: بودجه نیروی کار. این بازار در سطح جهانی ارزشی در حدود ۶ تریلیون دلار دارد.
بازار ۶ تریلیون دلاری خدمات حرفهای
براساس این تحلیل، حوزههایی مانند حسابداری، مالیات، بیمه، حسابرسی، انطباق قانونی و خدمات حقوقی، جذابترین بازارها برای استارتاپهای AI-native محسوب میشوند.
برای مثال، یک شرکت سنتی خدمات انطباق قانونی که به ۵۰ مشتری خدمات ارائه میدهد، ممکن است به بیش از ۵۰ کارمند تماموقت نیاز داشته باشد. اما نسخه مبتنی بر هوش مصنوعی همین شرکت میتواند با تنها ۱۰ نفر، به ۵۰۰ مشتری سرویس بدهد. این یعنی افزایش ۱۰ برابری بهرهوری و رشد قابل توجه سودآوری.
تخصص انسانی هنوز تعیینکننده است
با وجود رشد سریع هوش مصنوعی، سرمایهگذاران هشدار میدهند که تخصص انسانی همچنان مهمترین عامل موفقیت است.
جعفر میگوید هوش مصنوعی تنها زمانی خروجی باکیفیت تولید میکند که توسط متخصصان واقعی هدایت شود. به بیان دیگر، هوش مصنوعی کیفیت را مقیاس میدهد، اما کیفیت اولیه باید توسط انسان ایجاد شود.
به اعتقاد او، آژانسهای موفق آینده، شرکتهایی خواهند بود که از روز اول ساختار خود را بر پایه هوش مصنوعی طراحی کرده باشند، نه آنهایی که صرفا چند ابزار AI را به فرآیند سنتی خود اضافه کردهاند.
به نظر میرسد مدلی که زمانی از نگاه VCها غیرقابل رشد بود، حالا به یکی از جذابترین فرصتهای سرمایهگذاری در عصر هوش مصنوعی تبدیل شده است.